Yürüyen merdiven bakımı kaç ayda bir yapılır?

Yürüyen merdiven bakımının aralığını imalatçının bakım talimatı ve ilgili standart belirler. Asansörlerdeki “ayda en az bir” kuralı yürüyen merdiveni kapsamaz. Yönetmeliğin kesin bağladığı iki şey var: merdiven her gün çalışmaya başlamadan önce kontrol edilir ve en geç yılda bir periyodik kontrolden geçer. Aradaki bakım takvimini bakım firmanızla birlikte siz kurarsınız.

Aylık bakım kuralı yürüyen merdiveni neden kapsamaz?

Asansör İşletme ve Bakım Yönetmeliği bakımı ayda en az bir kez yapılan iş diye tanımlar (madde 4). Bu yönetmelik Asansör Yönetmeliği kapsamındaki asansörler içindir (madde 2). Asansör Yönetmeliği ise yürüyen merdivenleri ve yürüyen yolları kapsamının dışında bırakır (madde 2). Asansörlerdeki kuralı merak ediyorsanız asansör bakımı kaç ayda bir yapılır yazısına bakın.

Yürüyen merdiven işyerinde iş ekipmanıdır ve İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği’ne bağlıdır. Bu yönetmelik bakım için gün ya da ay saymaz. Bakım, ilgili standardın ve imalatçının belirlediği ölçüt ve aralıkla yapılır (Ek-III 1.3.3). Bakımı imalatçının yetkilendirdiği servis ya da işyerinin görevlendirdiği kişiler yapar (Ek-III 1.2). Bakımı yaptırmak işverenin yükümlülüğüdür (madde 6).

Bakım aralığını nereden öğrenirsiniz?

Yanıt merdivenin bakım talimatındadır. İmalatçı bu belgeyi merdivenle birlikte verir. Talimatların nasıl hazırlanacağını TS EN 13015 standardı düzenler; standart asansörleri de yürüyen merdivenleri de kapsar. Hangi parçaya hangi aralıkla bakılacağını bu belgede ararsınız.

Talimat elinizde yoksa merdiveni kuran firmadan ya da imalatçıdan isteyin. Bakım firmanızla takvimi kurarken iki bilgiyi verin: merdiven günde kaç saat çalışıyor, açık havada mı duruyor. Günde on sekiz saat dönen bir merdivenle yalnız mesai saatinde çalışan bir merdivenin zinciri aynı hızla aşınmaz.

Kararlaştırdığınız aralık sözleşmede geçsin. “Gerektikçe bakım” gibi bir ifade görürseniz yerine tarih ya da aralık yazdırın.

Her gün yapılacak kontrol işletmenin işi

Bakım firması belirli aralıklarla gelir. Merdiven ise her sabah çalışır. Yönetmelik bu yüzden günlük kontrolü işletmeye verir. İş ekipmanı her çalışmaya başlamadan önce kontrol edilir (Ek-III 1.3). Kontrol gözle yapılır, ardından ekipmanın işlevleri denenir. Sonuç kayda geçer (Ek-III 1.3.2).

Yürüyen merdivende bu tur kısadır. Merdiven boşken şunlara bakın:

• basamaklarda ve tarak dişlerinde kırık ya da eksik var mı
• el bandı yırtık mı, basamaklarla aynı hızda dönüyor mu
• basamakların kenarındaki etek fırçası yerinde mi
• giriş ve çıkıştaki acil durdurma butonlarına ulaşılabiliyor mu

Bu turu yapacak kişiyi adıyla görevlendirin ve kaydı onun tutmasını isteyin. Basamakta çatlak ya da aşırı aşınma görürse merdiveni çalıştırmasın. Bu durumdaki ekipman kullanım dışı bırakılır ve derhal periyodik kontrole alınır (Ek-III 1.3.2).

Bakım ziyaretinde neye bakılır?

Teknisyenin işi gözle görünenin altındadır. Basamakla tarak ve basamakla etek sacı arasındaki aralıkları ölçer, gerekiyorsa ayarlar. El bandının gerginliğine ve tahrikine bakar. Kapakları açıp basamak zincirini, makaraları ve tahrik zincirini kontrol eder, yağlar. Freni dener. Güvenlik kontaklarını tek tek çalıştırır ve her birinin merdiveni durdurduğunu görür. Makine bölümünde biriken tozu ve yağı temizler.

Ziyaretin sonunda bir rapor isteyin. Raporda tarih, yapılan işler ve değişen parça yazsın. Yönetmelik bütün bakım ve onarımların kayda geçirilmesini ve merdivenin ömrü boyunca saklanmasını ister (Ek-III 1.3.4). Bu kayıtlar periyodik kontrolde de önünüze gelir.

Takvimi bugün nasıl kurarsınız?

Üç tarihle başlayın. Son bakım ne zaman yapıldı, son periyodik kontrol raporu hangi tarihli, bakım talimatı nerede duruyor? Üçünü de bulamıyorsanız merdiveniniz bir süredir takipsiz kalmış demektir.

Sonra sırayla gidin. Bakım talimatını edinin, aralığı sözleşmeye yazdırın, günlük kontrol için bir kişi görevlendirin. Periyodik kontrolün tarihini takviminize işleyin. Kontrolü bakım firmanız yapamaz; kimin yapacağını yürüyen merdivenin periyodik kontrolü yazısında anlattık. Bakımı nasıl planladığımız yürüyen merdiven bakım ve servisi sayfasında yer alıyor.

Kaynak: Asansör Yönetmeliği (2014/33/AB) (Resmî Gazete 29.06.2016, sayı 29757), Asansör İşletme ve Bakım Yönetmeliği (Resmî Gazete 06.04.2019, sayı 30737) ve İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği (Resmî Gazete 25.04.2013, sayı 28628; Ek-III 23.12.2025’te yenilendi), değişiklikleriyle birlikte. Son kontrol: 15 Kasım 2026.