Asansör periyodik kontrolü nasıl yapılır, nasıl hazırlanılır?

Asansör periyodik kontrolü yılda en az bir kez yapılır. Kontrolü asansör firmanız yapmaz, A tipi muayene kuruluşu yapar. Yaptırmak ise bina yönetiminin işidir. Kontrolün sonunda asansöre yeşil, mavi, sarı ya da kırmızı bir etiket takılır ve yönetimin önündeki bir yıl o etikete göre biçimlenir.

Sonuç büyük ölçüde kontrol gününden önce belli olur. Aşağıda sürecin nasıl işlediğini ve kontrolden önce yapacaklarınızı sırayla bulacaksınız.

Kim yapar, kim başvurur?

Kontrolü, belediyenizin ya da il özel idarenizin protokol imzaladığı A tipi muayene kuruluşu yapar. Kuruluşu siz seçmezsiniz, hangisi olduğunu belediyenin duyurusundan öğrenirsiniz. Kontrol yönetimin başvurusuyla yapılır. Başvuru gelmezse kuruluş kendiliğinden de gelebilir (Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği, madde 8 ve 9). İşyerindeki yük asansörlerinde kural farklı olabilir; yük asansörünün periyodik kontrolü yazısında ayrıca anlattık.

Tarih konusunda küçük bir kolaylık var. Gelecek yılın kontrol tarihi bu yılki tarihe göre belirlenir ama isterseniz öne aldırabilirsiniz (madde 8). Kontrolü yoğun bir döneme denk gelen binalar bu haktan yararlanabilir. Tarihi ve aylık bakımları birlikte izlemek için asansör yıllık bakım takvimini kullanabilirsiniz.

Bakım firmanız o gün orada olmak zorunda

Kontrol, asansörün bakımını üstlenen firmanın teknik personelinin nezaretinde yapılır. Firma gelmezse ya da binanın geçerli bir bakım sözleşmesi yoksa muayene kuruluşu kontrolü yapmaz ve durumu il müdürlüğüne bildirir (madde 9).

Randevu gününü bakım firmanıza kendiniz haber verin ve geleceklerini teyit ettirin. Boşa giden bir randevu, etiket süresi dolmak üzere olan bir binada günler kaybettirir.

Kontrolden önce yapılacaklar

Kontrol tarihinden üç dört hafta önce bakım firmanızdan asansörü kontrol gözüyle elden geçirmesini isteyin. Geçen yılın raporu elinizdeki hazır kontrol listesidir. Orada geçen her eksiğin kapandığından emin olun.

Yönetimin kendi yapacakları kısadır:

• geçen yılın kontrol raporunu ve son on iki ayın bakım föylerini bir dosyada toplayın
• asansör kayıt defterini hazır bulundurun
• kabindeki kimlik numarası etiketinin yerinde ve okunur olduğuna bakın
• makine dairesinin anahtarını hazır edin, içeride asansörle ilgisi olmayan eşya varsa boşaltın
• kontrol saatinde asansörün kullanılamayacağını sakinlere duyurun

Kimlik etiketini korumak ve gerektiğinde yeniletmek yönetimin sorumluluğundadır (Asansör İşletme ve Bakım Yönetmeliği, madde 5). Etiket kaybolduysa kontrol günü muayene elemanına söyleyin.

Rapor ve etiket

Muayene elemanı raporu kontrol günü düzenler, kuruluş en geç üç işgünü içinde onaylar. Asansör kusurlu ya da güvensiz bulunduysa rapor onayın ertesi işgünü yönetime, bakım firmasına ve belediyeye iletilir (madde 20).

Etiket	Anlamı	Yapmanız gereken
Yeşil	Kusursuz	Aylık bakımı sürdürmek
Mavi	Hafif kusurlu	Eksikleri bir sonraki kontrole kadar gidermek
Sarı	Kusurlu	Eksikleri en fazla 120 gün içinde gidermek
Kırmızı	Güvensiz	Asansörü kapatmak, eksikleri en fazla 60 gün içinde gidermek

Sarı ve kırmızıda süre dolunca muayene kuruluşu takip kontrolüne gelir. Eksikler duruyorsa belediye asansörün elektriğini keser ve asansörü mühürler. Kırmızı etiketli asansörü bu süre içinde kullandırmanın sorumluluğu da yönetime aittir (madde 11).

Eksikleri erken bitirirseniz beklemezsiniz

Sürenin dolmasını beklemek zorunda değilsiniz. Eksikler giderilince muayene kuruluşuna başvurun. Kırmızı ya da sarı etiketli asansörde süre dolmadan yapılan başvuruda takip kontrolü en fazla on işgünü içinde yapılır (madde 24). Asansörü kapalı duran bir bina bu sayede haftalar kazanır.

Eksikleri bakım firmanıza yaptırmak zorunda da değilsiniz. Kontrol sonrası iyileştirme işleri için başka bir yetkili firmayla anlaşabilirsiniz. O durumda takip kontrolüne işi yapan firma nezaret eder.

Bir bilgi daha: asansörde bir kaza olursa yıllık tarihi beklemeden periyodik kontrolü yeniden yaptırmanız gerekir (madde 9).

Sarı ya da kırmızı etiket aldıysanız adımlar yeşil etiket rehberinde sırayla duruyor. Eksik listesi uzunsa iş revizyon ve modernizasyon sayfasında anlattığımız çalışmaya döner.

Kaynak: Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği (Resmî Gazete 04.05.2018, sayı 30411) ve Asansör İşletme ve Bakım Yönetmeliği (Resmî Gazete 06.04.2019, sayı 30737), değişiklikleriyle birlikte. Son kontrol: 11 Kasım 2026.