Asansör bakım sözleşmesinde bakılacak 10 madde

Asansör bakım sözleşmesi çoğu binada iki kez okunur: imzalanırken ve ilk büyük arızada. İkinci okumada sorulan sorular hep aynıdır. Bu parça kapsamda mıydı? Gece aradığımızda gelecekler miydi? Firmayı değiştirebilir miyiz? Bu soruların hepsi ilk okumada sorulabilir ve yanıtı sözleşmeye konabilir.

Sözleşme bir tercih de değildir. Bakımı yetkili bir firmaya yaptırmak yönetimin yükümlülüğüdür ve bakım sözleşmesi olmayan asansörün periyodik kontrolü yapılmaz.

Aşağıda önce yönetmeliğin sözleşmede olmasını istediği bilgileri, sonra tarafların kendi aralarında belirlediği maddeleri anlattık. En sonda imzadan önce işaretleyebileceğiniz on soru var.

Yönetmeliğin sözleşmede aradığı üç bilgi

Asansör İşletme ve Bakım Yönetmeliği sözleşmenin tamamını belirlemez ama üç bilgiyi şart koşar.

İlki asansörün kimliği. Sözleşme birden fazla asansörü kapsıyorsa her birinin kimlik numarası ve açık adresi ayrı ayrı geçer (madde 8). “Binadaki asansörler” gibi toplu bir ifade yetmez.

İkincisi çoğu yöneticinin adını ilk kez sözleşmede duyduğu bir konu: şifreleme. Bazı kumanda sistemleri özel bir cihaz ya da şifre olmadan başka bir firmanın müdahalesine kapalıdır. Yönetmelik, asansörde böyle bir engelleme ya da kısıtlama olup olmadığının sözleşmede belirtilmesini ister (madde 8). Bu satırı arayın, yoksa ekletin. Firma değiştirmeye karar verdiğiniz gün kumandanın kilitli olduğunu öğrenmek istemezsiniz.

Üçüncüsü asansörünüze bakacak teknik personelin bilgileri. Sözleşmede yer alır, personel değişirse güncellenir (madde 10).

Kapsam dışı kalanları da okuyun

Bakımın ayda en az bir kez yapılacağı yönetmelikten gelir, sözleşmenin bunu yinelemesi yeterli. Asıl bakacağınız, o ziyarette ne yapılacağı. “Genel bakım ve kontrol” diye geçen bir madde size hiçbir şey söylemez. Kontrol edilecek bileşenlerin listesini sözleşmenin ekinde isteyin.

Neyin bakım sayılmadığını yönetmelik kendisi söyler. Motor ve makine, halatlar, kabin, kat kapıları ve güvenlik aksamının değişimi ile kumanda sistemindeki değişiklikler aylık bakımın dışındadır (madde 9). Yani bu büyük kalemlerin ayrı bir teklifle gelmesinde tuhaflık yok. Tuhaf olan, sözleşmenin bu ayrımı hiç yapmaması. Tartışmaların çoğu o boşluktan çıkar.

Bir bilgi daha: bu büyük işleri bakım firmanıza yaptırmak zorunda değilsiniz. Yönetmelik, parça değişimi ve periyodik kontrol sonrası iyileştirme işleri için başka bir yetkili firmayla anlaşmanıza izin verir (madde 10). Bakım sözleşmenizde bunun tersini söyleyen bir madde varsa üzerinde durun.

Arıza, parça değişimi ve garanti

Arıza maddesinde iki şeye bakın: hat hangi saatlerde açık ve kabinde biri kaldığında ne oluyor. Yönetmelik bir müdahale süresi vermez. Süre ancak sözleşmeye rakamla konursa bağlayıcı olur. “En kısa sürede” bir süre değildir.

Kurtarma için ayrı bir hüküm var. Firma, bina yönetiminin belirlediği kişilere yılda en az bir kez kurtarma eğitimi verir (madde 10). Sözleşmede bu eğitim anılmıyorsa isteyin.

Parça değişiminde sıra basit: önce bildirim, sonra onay, sonra iş. Onayı kimin vereceği ve gece yarısı bir arızada nasıl davranılacağı baştan belli olsun.

Garantide elinizde yasal bir alt sınır bulunuyor. Garanti süresi dolmuş bir asansörde değiştirilen parça, değişim tarihinden başlayarak en az iki yıl garantilidir (madde 11). Sözleşme daha kısa bir süre veriyorsa o maddeyi düzelttirin.

Kayıt, rapor ve yıllık kontrol

Her bakımın sonunda bir bakım föyü düzenlenir ve bir nüshası size bırakılır. Parça değişiklikleri ayrıca asansör kayıt defterine işlenir. Bunlar yönetmelikten gelen yükümlülükler.

Yeni bir firmayla anlaşıyorsanız bir belge daha gündeme gelir: durum tespit raporu. Bakımı devralan firma, asansörün güvenli kullanım koşullarını taşıyıp taşımadığını bir raporla ortaya koyar ve yönetime iletir (madde 10). Bu rapor iki tarafı da korur. Önceki dönemden kalan eksikler kayda geçer ve “bu bizden önce de böyleydi” tartışması yaşanmaz.

Yıllık periyodik kontrolde firmanın yeri bellidir. Kontrol, bakımı üstlenen firmanın teknik personelinin nezaretinde yapılır. Firma gelmezse ya da ortada bir bakım sözleşmesi yoksa muayene kuruluşu kontrolü yapmaz (Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği, madde 9). Kontrol günü firmadan birinin asansörün başında olması bu yüzden bir incelik sayılmaz, yükümlülüktür. Sözleşmede netleştireceğiniz kısım sonrası: çıkan eksikler için plan kaç günde gelecek?

Firmanın belgesi

Asansör bakımı yapan firmanın TSE Hizmet Yeterlilik Belgesi olmak zorunda. Belgesi askıya alınan ya da iptal edilen firma bakım, onarım ve servis hizmeti veremez (madde 10 ve 13). Belgenin numarası ile geçerlilik tarihi sözleşmede geçsin, bir kopyasını da dosyanıza koyun.

Süre, yenileme ve fesih

Yönetmelik bakım sözleşmesi için bir süre öngörmez. Süreyi, yenilenme biçimini ve çıkış koşullarını taraflar belirler. Üç şeyi netleştirin. Sözleşme kendiliğinden yenileniyor mu? Yenilenmesini istemiyorsanız kaç gün önce bildirmeniz gerekiyor? Hizmet aksadığında süresi dolmadan çıkabiliyor musunuz? Geçişin nasıl yapılacağını bakım firması nasıl değiştirilir yazısında anlattık.

Binanız yeniyse ve asansör hâlâ garanti süresi içindeyse acele etmeyin. Bu sürede başka bir firmayla bakım sözleşmesi imzalamak, asansörü kuran firmanın garanti yükümlülüklerini ortadan kaldırır (madde 11).

İmzadan önce on soru

1. Her asansörün kimlik numarası ve adresi sözleşmede geçiyor mu?
2. Kumanda sisteminde şifreleme ya da kısıtlama olup olmadığı belirtilmiş mi?
3. Bakımda kontrol edilecek bileşenlerin listesi ekte mi?
4. Kapsam dışı parçalar ve işler tek tek sayılmış mı?
5. Arıza hattının saatleri ve müdahale süresi rakamla verilmiş mi?
6. Parça değişiminden önce onayınızın alınacağı açık mı?
7. Değişen parçanın garantisi en az iki yıl mı?
8. Bakım föyü, durum tespit raporu ve kurtarma eğitimi anılıyor mu?
9. Firmanın TSE Hizmet Yeterlilik Belgesi numarası ve tarihi var mı?
10. Yenileme ve fesih koşulları bildirim süresiyle birlikte belli mi?

Yanıtların çoğu “hayır” ise imzayı erteleyin ve eksik maddeleri isteyin. Listenin yazdırılabilir tek sayfalık hali bakım sözleşmesi kontrol listesi sayfasında. Yönetimlerle nasıl çalıştığımızı site ve bina yönetimleri sayfasında, bakımda neleri kontrol ettiğimizi periyodik bakım sayfasında anlattık.

Kaynak: Asansör İşletme ve Bakım Yönetmeliği (Resmî Gazete 06.04.2019, sayı 30737) ve Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği (Resmî Gazete 04.05.2018, sayı 30411), değişiklikleriyle birlikte. Son kontrol: 11 Kasım 2026.